รดน้ำดำหัวไม่ใช่แค่ประเพณี เป็นสิ่งดีต่อการเสริมสร้างความสัมพันธ์ของครอบครัว

รดน้ำดำหัวไม่ใช่แค่ประเพณี เป็นสิ่งดีต่อการเสริมสร้างความสัมพันธ์ของครอบครัว

5 เมษายน 2562

พอเข้าเดือนเมษาทีไร สิ่งที่เราคุ้นเคยนอกจากอากาศร้อนๆ นั่นคือการเล่นสาดน้ำ ในเทศกาลสงกรานต์ ซึ่งยังคงสร้างความสนุกสนานได้ทั้งผู้ใหญ่และเด็กๆ แต่จริงๆ แล้วในวันสงกรานต์ เรายังมีประเพณีนึงที่ยึดถือกันมาตั้งแต่โบราณ นั่นคือ ประเพณีรดน้ำดำหัวผู้ใหญ่ ในปัจจุบันก็ยังมีความสำคัญและเป็นสิ่งที่หลายๆ ครอบครัวยังคงปฏิบัติสืบทอดกันมารุ่นสู่รุ่น ซึ่งเด็กๆ หลายคนอาจเคยมีคำถามกับคุณพ่อ คุณแม่ว่า ทำไมต้องรดน้ำคุณตาคุณยาย ทำไมถึงมีดอกไม้ น้ำอบ น้ำปรุง ในพิธีเหล่านี้ ก่อนอื่นเรามารู้จักคำว่า "รดน้ำดำหัว" กันให้เข้าใจ เพื่ออธิบายเด็กๆ ได้ทราบกันค่ะ


"รดน้ำดำหัว" มาจากคำว่า "ดำหัว" ที่เป็นภาษาเหนือแปลว่าการรดน้ำใช้เรียกเฉพาะการรดน้ำผู้ใหญ่ที่เคารพนับถือ เพื่อขอขมาสิ่งที่ได้ล่วงเกินไปและขอพรปีใหม่ ซึ่งจะมีการอาบน้ำทั้งตัวและดำหัวคือสระผมด้วย

สำหรับชาวล้านนาไทย "ดำหัว" หมายถึงการสระผม แต่ในพิธีกรรมเทศกาลสงกรานต์จะหมายถึง การสะสางสิ่งอันเป็นอัปมงคลให้หมดไป จึงใช้คำว่า "ดำหัว" มาต่อท้ายคำว่า "รดน้ำ" กลายเป็นคำซ้อนว่า "รดน้ำดำหัว"

 

การรดน้ำดำหัวผู้ใหญ่เป็นการแสดงความเคารพและความกตัญญูต่อบิดามารดา ผู้ใหญ่ และผู้มีพระคุณ ด้วยความเชื่อที่ว่า เป็นการขอขมาลาโทษ พร้อมทั้งรับคำอวยพรเพื่อเป็นสิริมงคลในชีวิต แต่ประเพณีนี้จะทรงคุณค่าหากคุณพ่อคุณแม่เป็นผู้ปลูกฝังไว้กับเด็กๆ เพราะการที่คุณพ่อคุณแม่สอนให้เด็กๆ รู้จักการรดน้ำดำหัวผู้ใหญ่ถือเป็นการสร้างความสัมพันธ์ในครอบครัว และเด็กยังได้รู้จักการเคารพผู้ใหญ่ ซึ่งถือเป็นมารยาทที่ควรปฏิบัติด้วยเช่นกัน


อุปกรณ์ที่ใช้ในการรดน้ำดำหัว มีดังนี้

1.น้ำอบไทยหรือน้ำหอม น้ำส้มป่อย

2.ดอกมะลิ ดอกกุหลาบ หรือดอกไม้อื่นๆ ไว้โรยในขันเงินหรือขันทอง

3.ขันเงินหรือขันทองเหลือง

4.พานข้าวตอก

5.ดอกไม้ธูปเทียน

6.ของขวัญที่จะมอบให้กับผู้ใหญ่ เช่น ผ้าตัดเสื้อ ผ้าห่ม ผ้านุ่ง

การเตรียมดอกไม้ น้ำหอม น้ำปรุง ถือว่าเป็นช่วงเวลาดีๆ ที่คุณแม่ต้องอธิบายให้เด็กๆ เข้าใจว่า การรดน้ำดำหัวนั้นคืออะไร ทำไมเราต้องปฏิบัติทุกปี ซึ่งคุณแม่จะต้องสอนขั้นตอนการปฏิบัติอย่างถูกต้อง เพื่อปูพื้นฐานให้กับลูกได้ปฏิบัติตามอย่างถูกต้องต่อไป หรือในขณะที่คุณแม่กำลังรดน้ำอยู่ควรจะบอกกับลูกด้วยว่า “คุณแม่กำลังรดน้ำคุณตายายนะ เดี๋ยวคุณยายจะให้พรให้แม่แข็งแรง อยู่กับลูกไปนานๆ” มื่อคุณแม่รดนำเสร็จก็ให้ลูกลองทำตามบ้าง โดยมีคุณตา คุณยาย เป็นคนอวยพรให้เช่นกัน
 

พอทราบถึงความสำคัญและที่มาของประเพณีรดน้ำดำหัวแล้ว ดังนั้น สงกรานต์ปีนี้ คุณพ่อ คุณแม่ชวนเด็กๆ มารดน้ำดำหัวผู้ใหญ่เพื่อเป็นพื้นฐานที่ดีในการดำเนินชีวิต นอกจากนี้เด็กๆ ยังรู้จักเข้าสังคม ได้เรียนรู้เกี่ยวกับประเพณีอันดีงามที่ควรสานต่อหรือชวนเด็กๆ ไปทำบุญที่วัด ซึ่งมีกิจกรรมต่างๆ มากมาย ไม่ว่าจะเป็นการก่อเจดีย์ทรายหรือทำบุญตักบาตร วันสงกรานต์ปีนี้อย่าลืมผู้หลักผู้ใหญ่ที่อยู่ที่บ้านกันนะคะ

 

ขอขอบคุณข้อมูลจาก

https://www.konthong.com/รดน้ำดำหัวผู้ใหญ่/

View498
บล็อกด้านบนมีประโยชน์ต่อคุณหรือไม่?

คัดลอกลิงก์เรียบร้อย